BẢN TIN DÀNH CHO CÁC
NHÀ MÔI TRƯỜNG TƯƠNG LAI
Giải thưởng Eureka TPHCM - 2004: Tuyên
dương 86 công trình nghiên cứu khoa học của sinh viên
"Bất kỳ một sinh viên TP nào có một đề tài hay
một ý tưởng có ý nghĩa, hãy mạnh dạn đến gặp Thành Đoàn để trao
đổi và tìm kiếm sự giúp đỡ... TP dù nghèo vẫn sẽ tạo mọi điều kiện
để sinh viên có thể làm đề tài nghiên cứu khoa học". TS Nguyễn
Thiện Nhân đã phát biểu như trên tại lễ trao giải thưởng Sinh viên
nghiên cứu khoa học - Eureka tại NVH Thanh Niên vào ngày 16/01.
Giải thưởng khoa học sinh viên - Eureka lần 6 năm 2004 có 709
sinh viên của 21 trường đại học trên
địa bàn TPHCM đã tham gia giải với 321 công trình nghiên cứu khoa
học. Có 86 công trình đoạt giải, trong đó 6 giải nhất, 9 giải nhì,
14 giải ba và 57 giải khuyến khích.
Ban tổ chức đã trao giải nhất (trị giá 3 triệu đồng) cho các công
trình:
Dịp này, UBND TPHCM trao bằng khen cho các sinh viên đoạt giải
cao, 8 tập thể và 13 cá nhân là nhà khoa học có nhiều đóng góp
cho giải thưởng nhiều năm liền.
Chỉ có 21/50 trường ĐH, CĐ tham gia giải thưởng
SV NCKH?
Có mặt tại buổi lễ trao giải, TS Nguyễn Thiện Nhân, Phó Chủ tịch
thường trực UBND TP đã tỏ ra băn khoăn: Cả TP có đến 50 trường
ĐH và CĐ, thế nhưng chỉ có 321 công trình thuộc 21 trường, và chủ
yếu là các trường ĐH tham gia giải thưởng. Số trường còn lại chẳng
lẽ lại không có sinh viên nghiên cứu khoa học? Hoặc thông tin về
giải thưởng chưa được phổ biến đầy đủ đến các trường, đặc biệt
là các trường Cao đẳng, nơi có lực lượng sinh viên rất giàu tiềm
năng?
Trao đổi với VietNamNet, TS BS Cao Văn Thịnh, Trung tâm Đào tạo
và Bồi dưỡng cán bộ Y tế TP.HCM, giảng viên hướng dẫn của nhóm
sinh viên Lê Quang Đình và Lê Ngọc Hân cho biết: trong 4 nhóm sinh
viên mà ông hướng dẫn, nhóm sinh viên Đình, Hân đã tỏ ra rất năng
động và đã có phương pháp làm việc nghiêm túc hiệu quả. Việc đoạt
giải cao nhất của Giải thưởng Eureka là hoàn toàn xứng đáng. TS
Thịnh cũng cho biết: ông rất vui sướng và tự hào với những kết
quả đạt được của học trò, đề tài sau khi nghiên cứu đã được Bệnh
viện 115 dùng làm tài liệu tham khảo vì trước đó chưa hề có một
đề tài nào nghiên cứu về vấn đề này.
Còn ThS Lê Văn Tiến Dũng, trưởng khoa Cơ khí Tự động và Robot
cũng cho biết: tiềm năng và chất xám của sinh viên là rất lớn song
dường như vẫn chưa được chú trọng khai thác. Sau nhiều năm làm
công tác giảng dạy và hướng dẫn sinh viên nghiên cứu Khoa học,
theo ThS Dũng, cái khó và còn lúng túng của sinh viên trong nghiên
cứu khoa học là việc tìm ra được một đề tài mang tính mới, thực
tế. Để giúp sinh viên làm được điều này thì người thầy cần phải
có cái tâm, sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm và thời gian của mình
để giúp sinh viên làm quen với nghiên cứu. Nếu sinh viên có thiện
chí và mong muốn làm đề tài nghiên cứu khoa học, thầy cô có thiện
tâm thì nghiên cứu khoa học trong sinh viên sẽ còn được đẩy mạnh
và phát triển nhiều hơn nữa.
Mồ hôi tay giảm, chất lượng cuộc sống cải thiện
Những người bị ra mồ hôi tay nhiều (bệnh dân gian còn gọi là phong
thấp) thường có tâm lý rụt rè mặc cảm, tự ti và không dám... chìa
tay cho ai bắt. Tuỳ vào mức độ đổ mồ hôi tay mà bác sĩ có các cách
điều trị khác nhau. Một số bệnh nhân muốn chấm dứt việc đổ mồ hôi
tay một cách dứt khoát đã chọn phương pháp điều trị là mổ cắt thần
kinh giao cảm. Trong vòng 7 tháng, hai bạn Lê Quang Đình và Lê
Ngọc Hân, sinh viên năm cuối Trung tâm đào tạo và bồi dưỡng cán
bộ y tế TP.HCM đã tiến hành khảo sát đối với 109 bệnh nhân bị đổ
mồ hôi tay và quyết định mổ để biết xem chất lượng cuộc sống của
bệnh nhân sau khi mổ cắt thần kinh giao cảm ngực (nguyên nhân gây
ra việc đổ mồ hôi tay) thế nào.
Ban ngày đi học ở trường và đi thực tập ở một bệnh viện nên Hân,
Đình phải tranh thủ các khoảng thời gian trống để tranh thủ đi "phỏng
vấn" bệnh nhân. Ngọc Hân cho biết: do thời gian gấp rút nên
tụi em phải phân công nhau đi bệnh viện để lấy số liệu và hỏi bệnh
nhân, công việc thường bắt đầu từ 6 giờ sáng (sáng sớm trước khi
bệnh nhân lên bàn mổ) hoặc buổi chiều cũng vào khoảng 6 giờ (sau
giờ học). Căng nhất là buổi sáng sớm, nhiều khi bệnh nhân đang
còn ngủ vẫn phải đánh thức dậy để hỏi thăm, có người tỏ ra thông
cảm nhưng cũng có người tỏ ra khó chịu, nhiều người vừa trả lời
vừa ngái ngủ... Mọi công việc phải làm trong vòng một tiếng để
đến 7 giờ là phải có mặt ở trường để học chính khoá. "Cũng
may là bọn em chỉ mới bị cảnh cáo chứ chưa bị đánh vắng khi điểm
danh", Quang Đình cười, kể.
Để đánh giá chất lượng cuộc sống của bệnh nhân sau khi mổ, Đình
và Hân đã mất gần hai tháng đọc sách và các tài liệu về bệnh lý,
các cơ chế sinh bệnh, các tiêu chí đánh giá chất lượng cuộc sống...
và soạn thảo ra một bản câu hỏi liên quan đến cảm nhận xã hội,
đối xử bạn bè, gia đình, cải thiện công việc... Kết quả là trong
số 109 bệnh nhân được phỏng vấn và theo dõi sau khi mổ, có đến
90% cho biết là hoàn toàn thoải mái sau khi mổ. Trong số đó, có
đến 77% đổ mồ hôi bù trừ (thay vì đổ mồ hôi ở tay sẽ đổ mồ hôi
ở những nơi khác trên cơ thể) vẫn cho biết là dù sao họ cũng hài
lòng và tốt hơn là bị ở tay. Đa phần các bệnh nhân đều ở độ tuổi
lao động (24-25 tuổi), thời gian theo dõi là một tháng trước và
sau khi mổ. "Giá như có thời gian hơn, chúng em sẽ tiếp tục
theo dõi các sự tiến triển trong công việc và thành công như thế
nào cuộc sống trong của bệnh nhân sau khi chữa lành bệnh đổ mồ
hôi tay", Quang Đình cho biết.
Kết quả nghiên cứu của đề tài đã được đăng tải ở Tạp chí Y dược
TP.HCM và được bệnh viện 115 dùng làm tài liệu tham khảo trong
việc khám và chữa bệnh. Đề tài đã đoạt giải ntrong lĩnh vực y dược.
Mỗi ngày phát một cuộn băng
Bằng cách mỗi ngày phát một cuộn băng, Phương và Trâm cũng đã giúp luôn
các bạn cùng lớp cải thiện cách phát âm
Qua sách báo, một số chuyên gia và giảng viên bản ngữ có nhận
xét rằng sinh viên thường đọc sai hoặc chưa đúng phần âm cuối ngữ
pháp trong tiếng Anh (các âm "s"; "es"; "ed" với
6 cách đọc là /s/, /z/, /iz/, /t/, /d/, /id/...). Để ý cách đọc
của các bạn cùng lớp, Minh Phương và Bích Trâm cũng nhận thấy rất
nhiều bạn đọc chưa đúng, thế là hai bạn bàn nhau cùng tìm cách
để khắc phục, giúp các bạn phát âm đúng hơn...
Bắt tay thực hiện đề tài, Phương và Trâm đi mua 42 cuộn băng cassett.
Bốn ngày trong tuần, mỗi ngày phát cho ra 14 cuộn băng cho 14 bạn
tham gia đề tài, các bạn đó sẽ thâu âm lại cách phát âm của mình.
Sau đó Minh Phương và Bích Trâm sẽ thu và nghe lại, tìm ra lỗi
sai trong cách phát âm của nhóm, ghi lời góp ý ngay trong băng.
Băng này thu vào thì phát ngay băng khác ra, đó là phương pháp
nghiên cứu thử tìm cách khắc phục âm cuối ngữ pháp trong tiếng
Anh của Nguyễn Lê Minh Phương và Nguyễn Thị Bích Trâm, sinh viên
năm 3 khoa Ngữ văn Anh, trường ĐH KHXH&NV. Sau một tháng có
đến 80% sinh viên tham gia đã chịu khó phát âm theo giọng mẫu,
khoảng 21% là vẫn phát âm theo giọng của mình. "Dù sao đây
cũng là một dấu hiệu rất đáng mừng", Minh Thương cho biết.
Không chỉ dừng lại ở phần nghiên cứu, nhiều bạn khác trong lớp
thấy có hiệu quả cũng bắt đầu luyện phát âm theo cách này... Đề
tài đã đoạt giải nhất trong lĩnh vực KHXH&NV.
Dự báo sạt lở bờ sông Tiền
Học ngành địa chất - môi trường, khoa Địa chất dầu khí ĐH Bách
Khoa, cựu sinh viên Lê Minh Châu có nhiều dịp đi quan trắc các
vùng sông bị sạt lở. Năm 2004, chứng kiến một số ngôi nhà cạnh
bờ sông Tiền bị sạt, người dân tỏ ra rất lúng túng và không biết
xoay sở theo cách nào, trong khi đó nguồn nhân lực và đội ngũ chuyên
gia của tỉnh hình như thiếu người nên không thấy ai đến hỏi han.
Bức xúc, Châu quyết định tìm hiểu nghiên cứu và đưa ra được những
dự báo về mức độ sạt lở bờ sông Tiền.
Quê ở Chợ Gạo Tiền Giang, thế nhưng Minh Châu lại chọn khúc sông
dài 53km thuộc khu vực tỉnh Vĩnh Long để nghiên cứu. "Do ở
khu vực này có nhiều điểm được ghi nhận có mức độ sạt lở mạnh",
Châu cho biết. Để theo dõi diễn biến và tính toán các thông số,
Châu có rất nhiều chuyến khảo sát rong ruổi theo dọc tuyến đường
sông. Trước và sau mùa mưa, Châu có nhiều dịp thuê đò để tự đi
khảo sát, nhiều ngày Châu phải thuê nhà trọ ở lại Vĩnh Long để "ngâm
cứu", tính toán các lớp tầng đất. Châu cho biết: may mắn là
ở khoa Địa chất dầu khí có phần mềm phân chia để tính toán các
tầng đất để biết khi nào bờ sông sẽ bị sạt, tuy nhiên phần mềm
này chưa được "crack" (bẻ khoá), vì vậy Châu phải email
sang tận nơi sản xuất để xin crack khoá và đã được chấp nhận. Phần
mềm này đã hỗ trợ rất đắc lực cho Châu trong quá trình tính toán
cung trượt và các khả năng sạt lở của sông Tiền thuộc khu vực tỉnh
Vĩnh Long.
Mình sẽ mang đề tài nghiên cứu đến Sở Tài nguyên Môi trường tỉnh
Vĩnh Long để chuyển giao hoặc tặng làm tài liệu tham khảo cho Sở.
Mình biết rằng Sở TNMT ở đó vẫn còn rất thiếu các chuyên gia, và
vì vậy mình mong đề tài sẽ góp phần tích cực trong việc phòng chống
và dự báo mức độ sạt lở của bờ sông, góp phần bảo đảm an toàn cho
các hộ dân sống ven sông.
Nghiên cứu xong... sẽ làm tiếp thị
"Nghiên cứu khả năng tự học của robot, ứng dụng thiết kế
tay máy linh hoạt gắp sản phẩm nhựa" là đề tài nghiên cứu
của nhóm sinh viên Lý Hào Khang, Đinh Xuân Toàn, Bùi Hồng Thiện,
Khoa Điều Khiển tự động, ĐH Dân Lập Kỹ thuật công nghệ. Với đề
tài này, nhóm nghiên cứu đã hướng dẫn cho tay máy có thể đưa tay
gắp vị trí, tự dò tìm vị trí xương keo (phần nhựa tụ lại khi vào
khuôn sản phẩm).
Đến nay, tay máy do nhóm nghiên cứu thiết kế chế tạo đã có thể
gắp ống nước, nặng 15 kg. Sản phẩm có thể dùng để lấy phôi nhựa
ép để tạo ra các sản phẩm nhựa như: ly, thau, bàn ghế... Hiện nhóm
đang tìm địa chỉ ứng dụng. ThS Lê Văn Tiến Dũng, trưởng khoa Cơ
khí Tự động và Robot cho biết: sắp tới, khoa sẽ quay phim các tác
giả của tay máy và tay máy trong quá trình hoạt động sau đó sẽ
giới thiệu với các doanh nghiệp sản phẩm "made in..." bởi
sinh viên ĐHDL Kỹ thuật công nghệ.
"Ứng dụng phương pháp tích hợp xây dựng
hệ tổng hợp tiếng nói tiếng Việt"
Đó là đề tài nghiên cứu khoa học của Trương Công Dung Nghi và
Chế Viết Nhật Anh, khoa Điện tử, ĐH Bách Khoa. Dung Nghi cho biết:
phương pháp này thật ra không mới, ở nước ngoài đã có ứng dụng
nhưng ở Việt Nam phương pháp này vẫn chưa thật sự phổ biến. Dựa
trên các phần mềm giải thuật của nước ngoài, nhóm đã mã hoá và
chuyển sang ngôn ngữ tiếng Việt (ngôn ngữ có dấu) Sau đó, khi đánh
văn bản trên bàn phím có kết nối với loa, từ loa sẽ phát ra âm
thanh bằng giọng đọc đoạn văn đó. Có thể nhập bao nhiêu tuỳ thích,
phần mềm sẽ nhanh chóng chuyển hoá thành âm thanh. Dùng phương
pháp này có thể ứng dụng trong hệ thống viễn thông, trả lời qua
điện thoại... Dung Nghi cho biết: mặc dù đã tốt nghiệp ĐH nhưng
cả Nghi và Nhật Anh đều may mắn được ở lại trường, vì vậy, có lẽ
cả hai sẽ tiếp tục "hợp tác" để nghiên cứu... "Vẫn
còn nhiều việc phải làm để hoàn thiện đề tài, chẳng hạn phát triển
phương pháp này trên hệ phần cứng (giao tiếp với bàn phím, kết
hợp với loa) vẫn chưa tốt, chỉ mới phát âm được vài ba từ đơn giản" Nghi
nói.
Tổng hợp theo VietNamNet, SGGP.17-01-2005
|